Plaatfout

Kies een letter uit de Filahome Postzegel Encyclopedie

A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

Bijzonder kermerk van een bepaalde postzegel uit een vel

Onder een plaatfout wordt een postzegel verstaan, die een kenmerk bezit die het gevolg is van een afwijking of beschadiging van de drukplaat.
Eigenlijk is de benaming "plaatfout" niet erg gelukkig gekozen, omdat bijna elke postzegel bepaalde kenmerken bezit waaruit is vast te stellen welke positie de postzegel in het vel (en dus op de drukvorm) innam. Het samenstellen van een postzegelvel aan de hand van kenmerken van individuele postzegels noemen filatelisten platen.
Een bekende Nederlandse plaatfout is 'Open Lantaarn' (pos.79) van de uitgifte Dag van de Postzegel, 1943.

Opvallende verschillen

Soms worden opvallende verschillen reeds opgemerkt voordat de postzegel wordt verkocht en besluit de post delen van het vel, waarin deze afwijkingen voorkomen, te verwijderen. Dit was bijvoorbeeld het geval bij de plaatfout "zonder c van 55 ct" van de zomerzegels 1990. Na ontdekking verwijderde de Nederlandse post bij de onverkochte voorraad het veldeel waarin deze afwijking voorkwam. Hierdoor staan postzegels met dit kenmerk nu hoog geprijsd, als variëteit, in de catalogus vermeld.

Zeldzaamheid

De waarde van een postzegel is o.a. afhankelijk van de zeldzaamheid. Daarom is een postzegel met een zgn. "plaatfout" doorgaans meer waard dan de overige postzegels uit het vel. Bij moderne postzegels is de waarde van een plaatfout meestal tien à twintig keer de normale cataloguswaarde.