Postbewijszegels

Nederlandse postbewijszegels

In 1884 verschenen in Nederland zeven postzegels voor het gebruik op postbewijsformulieren ter aanduiding van het te betalen bedrag, zo vermelt de catalogus voor Nederlandse postzegels.
Niet iedere verzamelaar zal zelfs bij nalezing van deze tekst direct begrijpen waar deze zegels voor gebruikt werden. Een nadere uitleg is nodig, omdat dit fenomeen niet meer bestaat.

Betaalsysteem

In onze tijd betalen we eenvoudig via het internet. Vroeger was het doen van een betaling veel omslachtiger. Hiervoor gebruikte men een postbewijs. Deze konden op het postkantoor gekocht worden. Men stortte dus op het postkantoor geld, hiervoor kreeg men een postbewijs en dit bewijs kon men geven of sturen aan degene die men wilde betalen. De ontvanger ging met het postbewijs naar een postkantoor en kreeg het aangegeven bedrag uitbetaald. In feite werkte dit systeem dus als een cheque aan toonder.

Invoering

Het postbewijs werd op 1 december 1884 in Nederland ingevoerd. Aanvankelijk konden hiermee alleen bedragen tussen 1 en 10 gulden, afgerond op 50 cent, betaald worden. Hiervoor werd door de PTT een vergoeding in rekening gebracht van 2,5 cent.
Tot 31 december 1899 werd het per postbewijs te betalen bedrag aangegeven door middel van postbewijszegels. Deze zegels werden op het formulier geplakt.
Na 1899 bleef het postbewijs nog tot 1955 bestaan, maar er werden geen zegels meer geplakt. Het bedrag werd nu simpelweg vermeld op het postbewijs.

Zeldzaam en duur

Als u nu in de catalogus kijkt ziet u dat de prijzen ook voor gestempelde postzegels erg hoog zijn. U begrijpt nu uit het bovenstaande dat de zegels niet in handen van het publiek kwamen.
De kaarten werden aanvankelijk vernietigd. Later werden de postbewijszegels uit de kaarten geknipt en verkocht aan handelaren en verzamelaars. Er was in die tijd echter weinig animo voor. Vandaar dat postbewijszegels nu zeldzaam en duur zijn.

Postbewijskaart

In Italië was aan het einde van de negentiende eeuw de postbewijskaart in gebruik. Deze kaart was, net als het Nederlandse postbewijs, bedoeld om kleine betalingen mee te verrichten. Het te betalen bedrag stond op de kaart. De Italiaanse postdienst voorzag de kaart bovendien van een waardestempel.

Lees verder: meer informatie

Dienstzegels
Portzegels
Postzegels
Zegelsoorten

De postzegelprijs is afhankelijk van een groot aantal factoren. Op deze pagina treft u een overzicht aan van een aantal omstandigheden die bepalend zijn voor de prijs van postzegels.
Postzegelprijs
Rondzendboekje
Periode en postzegelprijs
Verzameling verkopen
Postzegelaankoop
Zeldzaamheid
Postzegelhandelaar
Postzegelveiling

Zomerpostzegels
Toeslagzegels
Heinrich von Stephan
Gratis antwoordnummer
Dag van de Postzegel
Persoonlijke postzegel